poetyka » Matura 2012 » NakreceniEksperci.pl

Matura 2012

Gwarancja Zdanej Matury

Znaleziono : 39

1 | 2 z 2

Poetyka to jedna z dziedzin teorii literatury zajmująca się strukturą dzieła literackiego i jego ukształtowaniem językowym. Podstawowe działy poetyki to: stylistyka, wersyfikacja, teoria języka poetyckiego i genologia. Ta część wykładu dotyczyć będzie pojęć genologii i wersyfikacji.

Podstawowe pojęcia z zakresu poetyki /cz.I/.

Poetyka to jedna z dziedzin teorii literatury zajmująca się strukturą dzieła literackiego i jego ukształtowaniem językowym. Podstawowe działy poetyki to: stylistyka, wersyfikacja, teoria języka poetyckiego i genologia. Ta część wykładu dotyczyć będzie pojęć stylistyki i kompozycji działa literackiego.

Podstawowe pojęcia z zakresu poetyki /cz.II/.

Charakterystyka bohatera wiąże się niewątpliwie z cechami tragedii antycznej, ponieważ są one nierozłączne. Najistotniejszy problem to wskazanie tych cech bohatera, które budzą litość i trwogę. Te cechy tragedii sprawiały, że udział Ateńczyków w przedstawieniach był powszechny- to rodzaj igrzysk pozbawionych jednak barbarzyństwa.

Król Edyp Sofoklesa. Charakterystyka bohatera.

Temat to swoisty przepis na dramat, przypomina, że antyczna tragedia opierała się na określonym wzorcu, który respektowany był przez wszystkich dramatopisarzy. Założenia gatunku pochodzą od Arystotelesa, o czym warto wspomnieć przy tym temacie.

Cechy dramatu antycznego na przykładzie Króla Edypa Sofoklesa.

Temat z zakresu wiedzy o języku, ma na celu podniesienie świadomości językowej użytkowników procesu komunikacji; zwracając uwagę na sposoby perswazji uczula na manipulację językową.

Ćwiczenie w stosowaniu środków perswazji językowej.

Kolejny temat z bardzo trudnego dla ucznia kręgu- analiza i interpretacja. Pozwala prześledzić kolejne etapy pracy nad tekstem, uwypukla to, co konieczne we wzorcowej analizie i interpretacji. Przydatny w praktyce szkolnej.

Szkoła analizy – porównanie wybranej ody Horacego i pieśni Kochanowskiego.

Temat uświadamia konieczność porządkowania i selekcji materiału- umiejętności niezbędnej przy tak ogromnym zalewie informacji. Dotyczy nie tylko nauki, ale życia, czyli umiejętności wybory tego, co ważne i porzucenia tego, co nieistotne. Doskonały także na godzinę wychowawczą.

Przetwarzanie informacji: porządkowanie i hierachizacja.

Konwencja literacka jest to istniejący w praktyce i świadomości literackiej epoki zespół norm, zwyczajów, regulujących określoną dziedzinę wypowiedzi, dobór składników dzieła oraz ich układ, zespół zasad określających charakter i funkcję poszczególnych elementów dzieła oraz sposób ich zorganizowania w większą autonomiczną całość. Niektóre epoki dążyły do silniejszego skonwencjonalizowania literatury, inne kładły nacisk na dowolność. Konwencja estetyczna bardzo silnie była akcentowana w barokowym nurcie dworskim (marinizm, gongoryzm), gdzie była elementem dominującym nad treścią utworów.

Konwencja estetyczna i jej funkcja w analizie dzieła literackiego.

Film przybliża aktualną wiedzę na temat frazeologii, umiejętności rozpoznawania frazeologizmów, ich typów, oceniania poprawności użycia. Wyjaśnia znaczenie takiego, a nie innego kryterium podziału i rozumienia frazeologizmów oraz języka, zwłaszcza funkcji składniowej i znaczeniowej.

Frazeologizmy i ich typy.

Tematem filmu jest funkcja ekspresywna. W formie prostego wykładu, ilustrowanego przykładami, przybliżone zostaje jej definicja oraz formy przejawiania się w tekstach językowych i w literaturze.

Funkcje tekstów językowych: ekspresywna

Film poświęcony jest f. fatycznej, a więc sposobowi nawiązywania i podtrzymywania przez ludzi w tekstach językowych kontaktu. Bogato ilustruje przykłady językowe oraz walory artystyczne f. fatycznej

Funkcje tekstów językowych: fatyczna

Film poświęcony jest funkcji impresywnej wypowiedzi, wyjaśnia jej mechanizmy działania i wpływania na odbiorców. Uczy rozpoznawać zjawisko nie tylko w języku potocznym, ale przede wszystkim w literaturze, co ułatwić ma interpretację tekstu publicystycznego, jak i literackiego.

Funkcje tekstów językowych: impresywna

Tematem filmu są gatunki epickie. W formie prostego wykładu, ilustrowanego przykładami, przybliżone zostają podziały gatunków epickich, a następnie najważniejsze z nich.

Gatunki literackie epiki

Tematem filmu jest archaizacja.. W formie prostego wykładu, ilustrowanego przykładami, przybliżone i wyjaśnione zostają podstawowe pojęcia jak stylizacja, archaizacja oraz sposoby rozpoznawania i interpretowania ich w wypowiedzi językowej. Potop i Krzyżacy – reklama -„Ociec, prać”.

Typy stylizacji: archaizacja

Tematem filmu są podsystemy językowe. W prostym wykładzie tłumaczona jest ich budowa, wyjaśniane podstawowe terminy i podziały, wszystko ilustrowane przykładami. Film pozwala zrozumieć, jak funkcjonuje język i jaką posiada strukturę.

Podsystemy językowe

Tematem filmu są cechy stylu retorycznego. W formie prostego wykładu, ilustrowanego przykładami, przybliżone zostają podstawowe pojęcia, charakterystyczne cechy i formy przejawiania się stylu retorycznego w tekstach językowych a także we współczesnym życiu (reklama, propaganda), np. wykład Judyma, kazanie P. Skargi,

Cechy stylu retorycznego.

Tematem filmu jest interpretacja dzieła literackiego. W formie prostego wykładu, ilustrowanego przykładami, ukazana zostaje istota interpretacji, która jest rozumieniem i przyswojeniem dzieła literackiego oraz tekstem stworzonym przez odbiorcę.

Interpretacja dzieła literackiego

Tematem filmu jest symbol i jego funkcje w literaturze. W formie prostego wykładu, ilustrowanego przykładami, przybliżone zostają podstawowe pojęcia, podziały charakterystyczne: cechy i formy przejawiania się symbolu, zwłaszcza jego rozpoznawania i interpretowania.

Symbol i jego funkcje w utworze.

Tematem filmu jest analiza utworu literackiego. W formie prostego wykładu, ilustrowanego przykładami, wyjaśnione zostaje znaczenie analizy, ukazane jej cechy oraz niezbędne warunki do rzetelnego jej przeprowadzenia lub napisania. Wszystko w oparciu o przykłady literackie z lektur szkolnych.

Analiza utworu literackiego.

Tematem filmu jest przybliżenie uczniom wiedzy z zakresu semiotyki, zwłaszcza znaku, jego struktury i rodzajów. Znak bowiem to podstawowy nośnik informacji w procesie komunikacji, dlatego w filmie opowiadamy i uczymy czytać i rozpoznawać rodzaje znaków.

Znak i jego rodzaje.

Tematem filmu jest kolokwializacja. W formie prostego wykładu, ilustrowanego przykładami, przybliżone i wyjaśnione zostają podstawowe pojęcia jak kolokwializacja, kolokwializm, stylizacja środowiskowa, oraz sposoby ich rozpoznawania i interpretowani w wypowiedzi językowej, w szczególności w tekstach literackich.

Typy stylizacji: kolokwializacja

Tematem filmu jest perswazja językowa. W formie prostego wykładu, ilustrowanego przykładami, przybliżone zostają podstawowe pojęcia (perswazja, argument, indukcja), charakterystyczne cechy i formy przejawiania się perswazji, zwłaszcza w argumentowaniu.

Perswazja językowa

Funkcja komunikatywna – jej znaczenie, różnorodność przejawiania się ukazana w oparciu o analizę schematu Jakobsona, poparta przykładami literackimi oraz publicystycznymi.

Funkcje tekstów językowych: komunikatywna

Tematem filmu jest ukazanie zjawiska tragizmu i jego analiza z odwołaniem do przykładów literackich omawianych w szkole (Król Edyp, Makbet). Tragizm ukazany zostanie wraz z współtworzącymi go wartościami.

Kategorie estetyczne: tragizm

Tematem filmu jest komizm jako kategoria estetyczna.. W formie prostego wykładu, ilustrowanego przykładami, przybliżone zostają podstawowe pojęcia (bardzo praktyczna definicja – prof. Ziomek) oraz podziały, a także sposoby rozpoznawania, interpretowania i wykorzystywania w pracach.

Kategorie estetyczne: komizm

Tematem filmu są archetypy i motywy oraz ich funkcje w literaturze. W formie prostego wykładu, ilustrowanego przykładami, przybliżone zostają podstawowe pojęcia, charakterystyczne cechy, sposoby oraz formy przejawiania i występowania a. i t., ze szczególnym położeniem nacisku na ich funkcje w tekście literackim, np. Proces Kafki, Hamlet Szekspira.

Archetypy i toposy oraz ich funkcje w utworach

Tematem filmu jest groteska jako kategoria estetyczna.. W formie prostego wykładu, ilustrowanego przykładami, przybliżone zostają podstawowe pojęcia, charakterystyczne cechy i formy przejawiania się groteski, ze szczególnym położeniem nacisku na to, jak ją prezentować i omawiać; Szewcy Witkacego, Zaczarowana dorożka, Ferdydurke

Kategorie estetyczne: groteska

Wykładniki artystyczne komizmu są niezmienne od starożytności i wynikają, jak pisał Arystoteles, z niezgodności wyobrażenia z rzeczywistością, z kontrastu między oczekiwaniem a osiągnięciem, między kontekstem a szczegółem. Pojawiają sie one na różnych poziomach tekstu i dotyczą postaci, przedmiotów, sytuacji, przkładając się na trzy typy komizmu sytuacyjny, postaci i słowny.Efekt komiczny w literaturze można osiągnąć także poprzez wykorzystanie stylizacji humorystycznej (parodia, pastisz, trawestacja).

Wykładniki artystyczne komizmu.

Poprawność językowa jest umiejętnością, nad którą pracuje się całe życie, jednak pamiętać należy o zasadniczych kryteriach poprawnościowych: o starannej kompozycji, pozbawionym błędów ortograficznych i interpunkcyjnych zapisie, a także o unikaniu błędów składniowych, fleksyjnych, frazeologicznych oraz leksykalnych.

Przykłady korygowania błędów we własnej wypowiedzi pisemnej.

Tematem filmu jest alegoria i jej funkcje w literaturze. W formie prostego wykładu, ilustrowanego przykładami, przybliżone zostają podstawowe pojęcia, charakterystyczne cechy i formy przejawiania się alegorii, ze szczególnym położeniem nacisku na analizę, rozpoznawanie i funkcje w utworze.

Alegoria w utworze i jej funkcje

Okres retoryczny to rozbudowane, zhierarchizowane, złożone zdanie, które tworzą całość znaczeniową i intonacyjną. Cechy okresu retorycznego to dwudzielność budowy, zasada symetrii zestawień przeciwstawnych lub analogicznych..

Pojęcie okresu retorycznego (przykłady) R (poziom rozszerzony)

Tematem filmu jest dialektyzacja.. W formie prostego wykładu, ilustrowanego przykładami, przybliżone i wyjaśnione zostają podstawowe pojęcia jak dialektyzacja, dialektyzm, oraz sposoby ich rozpoznawania i interpretowani w wypowiedzi językowej, w szczególności w tekstach literackich (Wesele, Chłopi, Na Skalnym Podhalu, Filozofia po góralsku).

Typy stylizacji: dialektyzacja

Retoryka to umiejętność wymowy, przemawiania. Pojęciami retorycznymi są: metafora, elipsa oraz pytanie retoryczne.

Podstawowe pojęcia retoryczne: elipsa, metafora, pytanie retoryczne

Podmiotem lirycznym w wierszu Różewicza jest człowiek, który ocalał. Nie potrafi jednak żyć po wojnie, szuka nauczyciela i mistrza. Wiersz posiada kompozycję klamrową. Charakteryzuje się ekonomią słowa, lapidarnością, ascezą słowną i formalną.

Sztuka analizy – analiza wybranego wiersza Tadeusza Różewicza.

Esej to najtrudniejsza forma wypowiedzi, wymagająca od autora erudycji, refleksyjności oraz sprawności językowej. Ale na szczęście, nie świeci garnki lepią!

Podstawowe zasady tworzenia eseju R (poziom rozszerzony).

Temat z zakresu wiedzy o języku, zmuszający do refleksji nad tym, jak mówimy. Istotny we współczesnej językowej rzeczywistości uczniów, zachęca do wyklinowania językowego niechlujstwa.

Ćwiczenie w stosowaniu językowego savoir vivre`u.

1 | 2 z 2