nauka o języku » Matura 2012 » NakreceniEksperci.pl

Matura 2012

Gwarancja Zdanej Matury

Znaleziono : 242

1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 ... z 7

Temat z zakresu wiedzy o języku, odwołuje się do zagadnień związanych z kulturą języka, buduje językową świadomość.

Konsekwencje nadmiernych zapożyczeń w języku polskim.

Procesy składniowe w historii języka i ich ślady we współczesnym języku. Omówienie zjawisk wraz z podaniem przykładów we współczesnym języku

Procesy składniowe w historii języka i ich ślady we współczesnym języku polskim

Procesy leksykalne w historii języka i ich ślady we współczesnym języku. Omówienie zjawisk wraz z podaniem przykładów we współczesnym języku

Procesy leksykalne w historii języka i ich ślady we współczesnym języku polskim

Procesy fonetyczne w historii języka i ich ślady we współczesnym języku. Omówienie zjawisk wraz z podaniem przykładów we współczesnym języku.

Procesy fonetyczne w historii języka i ich ślady we współczesnym języku polskim

Temat z zakresu wiedzy o języku, ma na celu podniesienie świadomości językowej użytkowników procesu komunikacji; zwracając uwagę na sposoby perswazji uczula na manipulację językową.

Ćwiczenie w stosowaniu środków perswazji językowej.

Temat z zakresu wiedzy o języku; uczy patrzeć na rożne odmiany języka w aspekcie historycznym oraz społecznym- pokazuje, że gwara nie jest językiem gorszym, tylko innym.

Dialekt i gwara .

Temat z zakresu wiedzy o języku, kształtuje postawy odbiorcy jako świadomego użytkownika języka, rozumiejącego procesy zachodzące w tym kodzie.

Społeczne zróżnicowanie polszczyzny i jego historia.

Lekcja Język jako dwuklasowy system znaków stanowi pierwszą część rozważań dotyczących zagadnień zwiazanych z semiotyką, czyli nauką o znakach. Definiuje ona pojęcie znaku w róznych dyscyplinach naukowych oraz wyjaśnia znaczenie terminu zjawisko nieznakowe. Charakteryzuje ponadto zjawiska językowe, biorąc pod uwagę ikony, oznaki, symbole i symptomy.

Język jako dwuklasowy sytem znaków (1)

Lekcja Język jako dwuklasowy system znaków stanowi drugą część rozważań dotyczących zagadnień zwiazanych z semiotyką, czyli nauką o znakach. Definiuje ona pojęcie znaku językowego zwracając uwagę na jego dwoistość, tj. formę i treść, oraz podaje najbardziej charakterystyczne jego cechy.

Język jako dwuklasowy system znaków (2).

Słowotwórstwo jest tą dziedziną nauki o języku, która opisuje środki i zasady tworzenia nowych wyrazów. Pomaga dokonać podziału na wyrazy proste i złożone czy kategorie semantyczne. Jest przy tym działem ważnym również dlatego, że występujące w nim terminy jezykoznawcze są obecne takze w innych gramatykach europejskich, wywodzących się od łaciny

Podstawy gramatyki jęz. polskiego: pojęcia słowotwórcze

Temat z zakresu wiedzy o języku, zmuszający do refleksji nad tym, jak mówimy. Istotny we współczesnej językowej rzeczywistości uczniów, zachęca do wyklinowania językowego niechlujstwa.

Ćwiczenie w stosowaniu językowego savoir vivre`u.

to temat z zakresu wiedzy o języku, wyjaśniający niektóre zagadnienia związane z pisownią i wymową wyrazów. Podkreśla, że język to twór żywy, nieustannie się rozwijający.

Analiza przykładów obrazujących przemiany w polszczyźnie.

Od dawna literaturoznawcy i językoznawcy podkreślają zależność między sprawnością językową a kompetencjami literackimi. Umiejętność łączenia tych sprawności pozwoli w prawidłowy sposób przeprowadzić interpretację i analizę dzieła.

Przykłady integrowania wiedzy z historii literatury, językoznawstwa i nauki o kulturze.

Za dobry styl uznaje się taki, który jest dopasowany do sytuacji komunikacyjnej, od której to zależy używanie przez nas oficjalnej lub nieoficjalnej odmiany języka. Na odmianę nieoficjalną (stosowanie języka potocznego)możemy pozwolić sobie w komunikacji z otoczeniem w życiu codziennym. Język potoczny odznacza się mniejszą niż w języku literackim dbałością o dobór słów, zwrotów i konstrukcji składniowych. Zaś wariant oficjalny ustnej odmiany języka ogólnego używany jest w sztywnych (sformalizowanych) sytuacjach publicznych i towarzyskich, np. w czasie lekcji w szkole, w czasie egzaminu, wykładu na wyższej uczelni, w radiu, w telewizji, w urzędzie. Wariant ten cechuje to, że osoba posługująca się językiem stara się mówić poprawnie i starannie dobierać słowa. Możemy mówić tutaj o wykorzystywaniu stylu naukowego, urzędowego, publicystycznego, retorycznego.

Oficjalna i nieoficjalna odmiana języka i jej stosowanie w określonej sytuacji komunikacyjnej

Temat doskonale wpisuje się w uczniowską rzeczywistość, przypomina o wartości języka i co ważne, że język charakteryzuje człowieka tak samo, jak ubiór, fryzura, wygląd w ogóle. Wybrane ćwiczenia adresowane są do uczniów, stąd taki ich dobór.

Kultura językowa w różnych sytuacjach.

Poprawność językowa jest umiejętnością, nad którą pracuje się całe życie, jednak pamiętać należy o zasadniczych kryteriach poprawnościowych: o logicznej kompozycji wypowiedzi, o poprawnej wymowie,a także odpowiednim akcentowaniu wyrazów i intonowaniu zdań oraz o unikaniu błędów składniowych, fleksyjnych, frazeologicznych oraz leksykalnych.

Przykłady korygowania błędów we własnej wypowiedzi ustnej.

Poprawność językowa jest umiejętnością, nad którą pracuje się całe życie, jednak pamiętać należy o zasadniczych kryteriach poprawnościowych: o starannej kompozycji, pozbawionym błędów ortograficznych i interpunkcyjnych zapisie, a także o unikaniu błędów składniowych, fleksyjnych, frazeologicznych oraz leksykalnych.

Przykłady korygowania błędów we własnej wypowiedzi pisemnej.

Tytuł jest pewną wizytówką. Interpretujemy go w sposób dosłowny i symboliczny. Należy pamiętać również o tak zwanych wytrychach interpretacyjnych, czyli np. o interpretacji w kontekście epoki, filozofii czy chociażby biografii autora

F. Kafka Proces – interpretacja tytułu.

W języku narodowym wyróżniamy polszczyznę ogólną oraz regionalne i środowiskowe odmiany języka.

Społeczne i terytorialne zróżnicowanie polszczyzny.

W odróżnieniu od systemu fonetycznego czy morfologicznego, system leksykalny jest jedynym systemem otwartym, ponieważ istnieje możliwosć stałego powiększania jego zasobów. Dzięki niemu polszczyzna wzbogaciła się na przestrzeni epok o zapożyczenia, a także o wspólno- i wielofunkcyjne jednostki językowe

Podstawy gramatyki jęz. polskiego: pojęcia leksykalne

Neosemantyzacja to rodzaj innowacji językowej, polegający na występowaniu wyrazu lub wyrażenia w nowym znaczeniu, nie związanym z jego znaczeniem wcześniejszym/podstawowym. Zjawisko to występuje w języku, by wzbogacić system, a także nazwać nowo pojawiające się przedmioty/obiekty, nie posiadające jeszcze swoich nazw

Pojęcie neosemantyzacji

Burzliwa historia Polski obfitowała w zrywy niepodległościowe, najczęściej przegrane (tylko dwa zakończyły się sukcesem, ale nie znalazły ważniejszego odbicia w literaturze). Pisarze byli przekonani o swym wyjątkowym zadaniu. Walka o niepodległość stała się szczególnie popularnym tematem w okresie zniewolenia w XIX i XX wieku.

Zjawiska kultury ważne dla zrozumienia utworów: powstania

Homonimy to wyrazy jednobrzmiące, mające różne znaczenia. Rozróżniamy homonimy znaczeniowe i morfologiczne. Źródłem homonimii w języku mogą być zapożyczenia lub swojskie procesy fonetyczne i słowotwórcze

Bogactwo językowe: homonimia

Każdy utwór literacki w pewnym stopniu może zawierać w sobie treści metaforyczne. Jednak rozróżnienie na dosłowne i metaforyczne treści utworu ma znaczenie szczególnie wtedy, gdy albo ukryte sensy są o wiele głębsze od tego, co odkrywa przed nami tekst przy pobieżnej lekturze, albo są to sensy sprzeczne.“Proces“ Kafki pozornie jest opowieścią o człowieku niesłusznie skazanym na karę śmierci.Jednak sens metaforyczny jest dużo głebszy, a fabuła staje się zaledwie pretekstem do ukazania samotności i wyalienowania człowieka w świecie pełnych paradoksów.

Odczytywanie dosłownych i metaforycznych treści utworu

Film poświęcony jest funkcji impresywnej wypowiedzi, wyjaśnia jej mechanizmy działania i wpływania na odbiorców. Uczy rozpoznawać zjawisko nie tylko w języku potocznym, ale przede wszystkim w literaturze, co ułatwić ma interpretację tekstu publicystycznego, jak i literackiego.

Funkcje tekstów językowych: impresywna

temat pozwala uporządkować wiedzę o romantyzmie pod kątem ideałów epoki. Wskazuje na zależność sztuki od światopoglądu epoki i nowatorstwo w sposobie myślenia o świecie; pozwala odnaleźć cechy tego stylu w późniejszych epokach

Cechy stylu romantycznego i ich związek z kulturą epoki

Rozpoznawanie przesłania ideowego utworu jest jednym z zasadniczych czynników decydujących o zrozumieniu tekstu. Jednak przesłanie utworu tylko w utworach o charakterze dydaktycznym jest jednoznaczne. W literaturze, która stroni od naużywania tej funkcji, czytelnik musi przesłanie dostrzec sam. W przypadku dzieł kontrowersyjnych, jak np. opowiadania Borowskiego, często bywa tak, że intencje autora są rozumiane całkiem opacznie

Jak rozpoznać przesłanie ideowe utworu lit. (przykłady)

Czy istnieje coś takiego jak język filmu? Zdania na ten temat są podzielone. Niektórzy twierdzą, że nie mozna mówić o ujednoliconym systemie reguł filmu, ale o różnych językach filmu. Z pewnością należą do nich takie pojęcia jak kadr, ujęcie, montaż, itp.

Charakterystyczne cechy kodu komunikacyjnego filmu..

Zapożyczenia wpływały na procesy zachodzące w polszczyxnie od początku jej rozwoju. Współcześnie największą rolę odgrywają anglicyzmy, czyli zapożyczenia angielskie. Niektóre z nich są potrzebne, bowiem uzupełniają lukę w naszym języku, np. dwa w jednym. Inne niepotrzebne, bowiem rażą swoj konstrukcją i znaczeniem, np. prezydent firmy w znaczeniu kierownik, zarządzajacy.

Konsekwencje zapożyczeń angloamerykańskich.

Temat zwraca uwagę na różnice w języku, przez co pozwala stać się bardziej świadomym użytkownikiem języka. Podane przykłady zostały wybrane ze względu na wyraźne różnice w zakresie fonetyki, leksyki i gramatyki.

Regionalizm językowy.

Styl to ogólne ukształtowanie języka, polegające na specyfice składni, frazeologii, leksyki. Style w języku polskim dzielimy na użytkowe i artystyczne. Ich użycie musi być dostosowane do sytuacji, w jakiej jest wypowiadany tekst i do celu wypowiedzi. Wyróżniamy odmianę mówioną i pisaną polszczyzny

Wyjaśnienie pojęć styl artystyczny i styl użytkowy. Wyróżniki stylu artystycznego. Odmiana mówiona i pisana stylów użytkowych

Wyszczególnienie podstawowych zasad rządzących skracaniem wyrazów w języku polskim. Omówienie przykładów skrótów i ich zastosowania.

Podstawowe zasady skracania

Do dziś teoretycy nie są w pełni zgodni, co do jednoznacznego zdefiniowania kategorii nadawcy i odbiorcy w dziele literackim. Pomimo wielości koncepcji z całą pewnością trzeba pamiętać o rozróżnianiu autora tekstu i osoby mówiącej w utworze (nie wolno ich traktować jako jednej i tej samej ’postaci‘), a także o oddzieleniu bezpośredniego adresata tekstu od czytelnika. W poezji przekłada się to definiowanie typu liryki pod kątem podmiotu lirycznego (bezpośrednia, maski, roli itp.)oraz pod kątem sytuacji lirycznej (wyznania, dialogu, sytuacyjna, zwrotu do adresata itp.)

Określanie nadawcy i odbiorcy dzieła lit. (przykłady)

Filozofia to nauka zajmująca się rozważaniami na temat miejsca i roli człowieka w świecie. Temat ten inspirował od zawsze również twórców literatury, którzy nawiązywali w swoich utworach do interesujących ich systemów filozoficznych. Często były to systemy patronujące konkretnej epoce literackiej (jak filozofia helleńska w renesansie).

Wyjaśnienie pojęcia „filozofia”. Omówienie nawiązań do różnych systemów filozoficznych w tekstach literackich.

Mistrz i Małgorzata to filozoficzna rozprawa o moralności. Centralny problem moralny utworu został zawarty w wątku biblijnym. Poznając losy Poncjusza Piłata oraz Jeszui, Bułhakow jak w magicznym zwierciadle obnaża społeczeństwo radzieckie lat 30. XX wieku

Plan biblijny – charakterystyka Piłata.

Poprawność stylistyczna jest niezwykle trudna do osiągnięcia, ale jeśli będzimy pamiętali przede wszystkim o zasadzie stosowności wypowiedzi w określonej sytuacji komunikacyjne,j unikniemy rażących błędów. Zależnie więc od sytuacji możemy posługiwać się stylami użytkowymi (potocznym, naukowym, urzędowym, publicystycznym, retorycznym) lub stylem artystycznym wraz ze wszystkimi odmianami stylizacji.

Zasada stosowności wypowiedzi w określonej sytuacji komunikacyjnej.

1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 ... z 7